Açık kalp ameliyatı yapan cerrah nesli tükeniyor!

Açık kalp ameliyatlarının tarihe karışacağını iddia edenlere karşı çıkan cerrahlar da var. Prof. Dr. Melih Us; yeni nesil cerrahların bu ameliyatları görmeden yetiştiğini, 15 yıl sonra açık kalp ameliyatı yapacabilecek cerrahların ise çok zor bulunabileceğini söylüyor

Kalp cerrahisi konusunda her gün yeni bir adım daha atılıyor. Hatta cerrahlar ve kardiyologlar bile bu adımları izlemekte zorlanıyor. İstanbul Cerrahi Hastanesi'nde yeni bir yapılanmanın olduğunu söyleyen Prof. Dr. Melih Us, kalp cerrahisiyle ilgili soruları yanıtladı:

Açık kalp ameliyatları tarih mi olacak?
Tam tersi; kalp cerrahisi yıldız olacak. Bizler açık kalp cerrahisiyle yetiştik. O zaman açmadan damar ve kapak takmak yoktu. Ama günümüzde yeni cerrahlar; açık kalp ameliyatını görmeden yetişiyor. 15 yıl sonra açık kalp ameliyatı gerektiğinde, bunları kim yapacak bilmiyorum.

ÖĞRETİM ÜYESİ OLSUN
15 yıl sonra açık kalp ameliyatına gerek olmaz belki...
Şu anki uygulamalar ve stentler; hastalara vakit kazandırıyor ama artık yaşam süresi uzadığı için, açık kalp ameliyatlarına olan ihtiyaç artacak. Üstelik bu vakalara daha önce stent takıldığı için, açık kalp ameliyatı yapmak daha zor olacak.

Amerika'da kalp kapakçığı değiştirme ameliyatları artık kapalı olarak yapılıyor. Bu yöntem neden Türkiye'de az uygulanıyor?
Şu an Türkiye'de 207 merkezde kalp cerrahisi yapılıyor. Bunların yüzde 60'ı İzmir, Ankara ve İstanbul'da gerçekleşiyor. Her yıl 333 bin koroner ve 196 bin by-pass ameliyatı yapılıyor. Bunlar büyük rakamlar! Bu Türkiye'nin ne kadar tecrübeli olduğunu gösteriyor. Türk kalp cerrahları, en az Amerika'daki meslektaşlarımız kadar başarılı. Bahsettiğiniz yöntemse; kasık bölgesinden atar damara girilerek, kalbin aort kapağına suni kapak yerleştirilmesi... Bu ülkemizde de uygulanıyor. Ancak açık kalp ameliyatına göre daha basit olmasına rağmen, yeni teknolojik aparatlar kullanıldığı için maliyeti daha yüksek. Ayrıca bu kapakların; ortauzun vadede sonuçları henüz belli olmadığı için, sınırlı hasta grubunda kullanmakta fayda var!

Akıllı bir hasta, kalp ameliyatı olacağı hastaneyi seçerken neye dikkat etmeli peki?
Kardiyoloji, girişimsel radyoloji ve kalp damar cerrahisinin aynı yerde olması gerekli. Doktorlarını ve hastaneyi internetten araştırabilirler. Doktor seçiminde öğretim üyeleri tercih edilmeli. Çünkü onlar devamlı konferanslara katılırlar ve her yeniliği takip ederler.

ROBOT BULAŞICI HASTALIĞI OLANLAR İÇİN İDEALDİR!
Robot artık kalp cerrahisinde çok kullanılıyor. Sizce hangi durumlarda daha uygun?
Kalp cerrahisi son derece yetenek gerektiren ve hataya yer olmayan, ince bir iştir. Robot ise, kapak ameliyatı ve doğuştan rahatsızlıkların tedavisinde, biraz daha kaba bir müdahale olduğu için rahatlıkla kullanılabilir. Ancak kalbi besleyen damarların ameliyatında, 1-2 mm'lik damarlara bypass yaparken tercih edilmemesi gerekir. Robot, hastanın bulaşıcı hastalığının olması gibi özel durumlarda kullanılabilir. Robot cerrahisine alternatif olarak; kapak ve doğumsal kalp hastalıklarında, 8-10 santimlik minik kesiklerle bu ameliyatları yapmak mümkün. Her ne kadar robot cerrahisinde gelişmeler yüz güldürse de, kalp cerrahisinde kullanım oranı çok düşüktür.

AMERİKALILAR'IN KALBİ BİZDEN BÜYÜK
İmkanı olanlar by-pass ameliyatı için yurt dışını tercih etmeli mi?
Damar değişimini yurt dışında yaptırmak çok gereksiz. Çünkü onlarla bizim anatomik yapımız çok farklı. Amerikalı hastaların by-pass yapılan damarlarının çapı 2-2.5 milimetre, bizimki ise 1-1.5. Onlar daha iriler ve kalpleri de büyük. Amerikalılar'a by-pass yapmak daha kolay. Bu nedenle açıkçası ben koroner by-pass cerrahisi için Türkiye'de olmayı tercih ederim. Biz son 10 yıldır gerçekten çok iyiyiz. Yardım sağlık ekibimiz de artık tam oturdu. Kalbi durduğu zaman kalbi çalıştıran arkadaşlarımız gerçekten çok başarılı.

HIZINDAN ÖNCE TECRÜBESİ ÖNEMLİ
Kalp cerrahının başarısı elinin hızında mı saklı? Ameliyatı ne kadar çabuk bitirirse, o kadar iyi mi yani?
Cerrahın elinin hızlı olması, dolayısıyla ameliyatın kısa sürmesi; hasta için oluşabilecek komplikasyonların en aza indirilmesi açısından son derece önemlidir. Özellikle kalbi durdurduğumuz ameliyatlarda; kalp, makinaya ne kadar az bağlı kalırsa, yan etkiler de o kadar az olur. Ancak bence hızdan daha da önemli olan; beklenmeyen bir komplikasyon geliştiğinde, olayı yönlendirebilme yeteneği, yani tecrübedir.

AVRUPA'DAN DAHA İYİYİZ
Hangi tedaviler için yurt dışı tercih edilmeli?
Şu anda Türkiye'nin, kalp cerrahisi ve kardiyoloji alanlarında Avrupa'dan iyi olduğunu söyleyebilirim. Türkiye'deki cerrahlar çok tecrübeli. Gelişmekte olan bir ülke olduğumuz için; kapakçık sorunu olan çok genç yaşta hastamız var. Avrupa ve Amerika'da ise yaşa bağlı kapak yetmezliği sorunu daha çok görülüyor. Bu nedenle kapakçık ameliyatı için yurt dışına gitmek çok hatalı olur.

ESRA TÜZÜN