• BIST 98.314
  • Altın 144,066
  • Dolar 3,5732
  • Euro 3,9941
  • Ankara 5 °C
  • İstanbul 13 °C
  • Bursa 10 °C
  • Antalya 17 °C
  • İzmir 14 °C

SGK: IQ'un yetmedi, sana ilaç yok!

SGK: IQ'un yetmedi, sana ilaç yok!
MPS hastalığı nedeniyle vücutlarındaki tüm organları büyüyen çocukların ilaçları, 'çocuklar ileri derecede zekâ özürlü olduğu için' kesildi. İlaçların bir kutusu 2925 Euro.

Vücuttaki tüm organların büyümesine neden olan MPS hastalığına yakalanan 11 yaşındaki Beytullah Hakyeri ile 14 yaşındaki Cemil Koyun'un ilaçları SGK tarafından 'ileri derecede zeka özrü' olması gerekçesiyle kesildi. SGK tarafından uygulan zeka testi sınavında 50 IQ sınırını geçemeyen Beytullah ile Cemil, doktor raporu olmasına rağmen ilaç alamıyor.

Mukopolisakkaridoz (MPS) hastalığı dünyada ender görülen genetik hastalıklardan biri. Vücutta yağ ve şeker parçalayan enzimlere sahip olmadığı için sürekli organları büyümekte olan MPS hastaları yürüme, konuşma gibi fiziksel faaliyetleri yerine getiremiyor. Dünyanın birçok yerinde olduğu gibi Türkiye 'de de MPS hastaları organlarının büyümemesi için enzim tedavisi görüyor. Ancak enzim tedavisi zor olduğu kadar pahalı olan bir tedavi türü.

Kalbi, ciğeri ve dalağı büyüyor

Enzim tedavisinde sürekli kullanılması gereken 'Elaprase' adlı ilacın kutu fiyatı 2925 Euro. Tedavi bedeli yüksel olan ilacın parasını ödemek istemeyen SGK, 2011 yılında Sağlık Uygulama Tebliği (SUT) fiyatlarında yaptığı bir değişiklikle 6 yaş altındaki 'ileri derecede zeka özürlüsü' MPS hastalarına enzim tedavisi uygulanamayacağını, ayrıca 6 yaş üzeri MPS hastalarına zeka testi uygulayacağını ve IQ'su 60'ın altında olan hastalarda enzim tedavisi uygulanamayacağını bildirdi.

Tepkiler üzerine 60 IQ sınırı daha sonra 50'ye düşürüldü. Düzenlemeye göre ileri derece zeka özürlüsü olan 6 yaş altı hastalar enzim tedavisi alamayıp kaderine terk edilirken 6 yaş üstü olan, ancak zeka testini geçemeyen hastaların enzim tedavileri de kesildi.

Yaklaşık iki yıl Elaprase ilacı alarak enzim tedavisi gören 14 yaşındaki MPS tip 2 hastası Cemil Koyun zeka testini geçemediği için kaderine terk edilen hastalardan biri. Tedavi göremediği için karaciğer, kalp ve dalağı ortalama 5 cm büyüyen Koyun, yaklaşık 15 gündür Manisa Soma Devlet Hastanesi'nde yatılı tedavi görmesine rağmen enzim ilacı alamıyor. 11 yaşındaki Beytullah Hakyeri ise zeka testini geçemediği için doktor raporuna sahip olmasına rağmen ilaç alamıyor.

'Oğlumu ölüme terk ettiler'

Yaklaşık iki yıl boyunca enzim tedavisi gören Cemil'in organlarında iyileşme sağlanmasına rağmen ilaç alamadığı için durumunun giderek kötüleştiğini söyleyen baba İsmail Koyun yaşadıkları sıkıntıyı anlattı:

"Cemil 4 yaşından beri bu hastalıkla mücadele ediyor. Enzim eksikliğinden dolayı Cemil'in karaciğer ve dalağı sürekli büyüyor. 2009 yılında Elaprase adlı ilacı kullanmaya başladı. Tedavi süresince ciddi iyileşme yaşadı. Fakat 2011 yılındaki değişiklikle zeka testine tabi tutuldu ve sınavı geçmediği için ilacı kesildi. İki yılda çocuğumun organlarında 5 cm büyüme kaydedildi. Cemil ilacı kullandığında yürüyebiliyor, konuşabiliyordu. Şimdi durumu o kadar kötüleşti ki sürekli yatalak durumda ve yemek dahi yiyemiyor. Manisa Soma Devlet Hastanesi'nde doktor gözetimi altında bekliyor. İlaç o kadar pahalı ki bırakın ilacı almayı ilacın yüzdeliğini dahi ödeyemiyorum. Kısaca çocuğumuz özürlü diye devlet tarafından ölüme terk edildi.''

'Her şeyimi satsam, yine de o ilacı alamam'

Kalbi büyüdüğü için kalp kapağında sorun yaşayan 11 yaşındaki Beytullah Hakyeri ise doktor raporu olmasına rağmen zeka testini geçemediği için ilaç alamıyor. İlacı satın alamadığını söyleyen Baba Cengiz Hakyeri durumları şu şekilde aktarıyor: ''Beytullah'ın MPS hastası olduğunu 4 yaşındayken fark ettik. 2.5 yıl boyunca enzim tedavisi gördü. 2011'de yapılan değişiklikten sonra zeka testini geçemedi. İlacı almak için 9 Eylül Üniversitesi'nden rapor aldık. Raporda Beytullah'ın enzim tedavisinden fayda gördüğü, dolayısıyla Elaprase adlı ilacı almasının uygun olduğu görüşü var. Ancak rapora rağmen ilacı alamıyoruz. Açıkçası ne yapacağımı bilmiyorum. Bütün malvarlığımı satsam bir aylık ilacını karşılayamam.''

'Sağlık hakkının engellenmesi insan haklarına aykırıdır'

MPS hastalarının sağlık hakkının engellenmesinin insan haklarına aykırı olduğunu savunan MPS LH Derneği Daşkanı Nalan Çetin

SGK uygulamasını şöyle eleştirdi:

"Bizler; MPS hastaları, anneleri, babaları ve kardeşleri olarak SGK'nın tedavi için önkoşul olarak belirlediği zeka düzeyi sınırlamasının her şeyden önce insan haklarına aykırı olduğunu söylüyoruz. Bir hastanın tedaviye ulaşmasının böyle bir koşulla engellenmesini insani bulmuyoruz. Kaldı ki tedavinin yararı ile zeka düzeyi arasında kanıtlanmış bir ilişki de yok. Ayrıca dünyanın hiçbir ülkesinde zekası düşük diye çocukların tedavileri durdurulmuyor. MPS hastalarına uygulanan zeka testlerinin güvenirliğinden de şüphemiz hastalıkla var. Hastalıkları nedeniyle görme, duyma ve ince motor hareketlerinde tutukluk ve farklılık yaşayan bu çocukların zeka testini geçmeleri beklenilemez. Dernek olarak zeka düzeyi koşulunun tamamen kaldırılmasını talep ediyoruz."

İEO: 'Zeka kriteri insan haklarıyla bağdaşmıyor'

Uygulamanın yürürlüğe girdiği tarihte zeka kriterinin kaldırılması yönündeki görüşlerini SGK'ya bildirdiklerini belirten İstanbul Eczacı Odası ise hastalara uygulanan zeka kriterini şu şekilde eleştirdi: "Tedavide kullanılan ilaçların fiyatı göz önüne alındığında birçok hasta ilaca erişememektedir. Konu ile ilgili uzman görüşleri de ilacın kullanımında zeka seviyesinin tespitinin uygun bir kriter olmadığı yönünde. Hasta ve insan hakları ile bağdaşmayan zeka seviyesi kriterinin kaldırılarak hasta mağduriyetinin giderilmesi için kurum nezdinde gerekli çalışmaların yapılmasını talep ediyoruz.''

 

İdris EMEN

Kaynak: Haber Kaynağı
Bu haber toplam 2057 defa okunmuştur
UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.
Bu habere henüz yorum eklenmemiştir.
Diğer Haberler
EDİTÖRÜN SEÇTİKLERİ
Tüm Hakları Saklıdır © 2006 Sağlık Aktüel | İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.
Tel : (0216) 606 17 18 | Faks : (0216) 606 17 19 | Haber Yazılımı: CM Bilişim