COVID-19 AŞI GELİŞTİRME ÇALIŞMASI YÜRÜTEN ARAŞTIRMA GRUPLARININ DİKKATİNE DUYURU
Sağlık Bakanlığı Türkiye İlaç ve Tıbbî Cihaz Kurumu tarafından COVID-19 Aşı geliştirme çalışması yürüten araştırma gruplarının dikkatine duyuru yayımlandı.

04 Eylül 2020 Cuma 15:41
COVID-19 Aşı Geliştirme Çalışması Yürüten Araştırma Gruplarının Dikkatine
COVID-19 Aşısında Klinik Araştırmalara Başlamak İçin Gereklilikler
Bilindiği üzere, COVID-19 pandemisinin ülkemizde ve dünyadaki etkilerinin sona erdirilebilmesi için aşı çalışmaları yürütülmektedir. Ülkemizde de aşı çalışmaları devam etmekte olup aday aşıların insanda uygulama aşamasına (klinik araştırma dönemi) geçebilmesi için uluslararası kılavuzlara ve yürürlükteki mevzuatımıza uygun şekilde çalışmaların tamamlanmış olması gerekmektedir.
10/7/2018 tarihli ve 4 sayılı Bakanlıklara Bağlı, İlgili, İlişkili Kurum ve Kuruluşlar ile Diğer Kurum ve Kuruluşların Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 508’inci maddesinin birinci fıkrası (c) bendi uyarınca aşı da dahil olmak üzere görev alanına giren ilaç, tıbbî cihaz ve ürünlere ilişkin klinik araştırmalarla ilgili düzenlemeleri yapmak, izin vermek ve denetlemek Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumunun görevidir. Aday aşı klinik araştırmalarına etik kurul onayı ve Kurumumuz izni sonrasında başlanabilir.
Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) tarafından COVID-19 aşıları için “Relevant WHO documents for SARS-CoV-2 vaccines and other biologicals” başlıklı referans kılavuz tablosu yayımlanmıştır. Aşı türüne göre bu tablodaki kılavuzlar kullanılabilir. Ayrıca DSÖ, daha önce pandemi ilan edilen EBOLA için geliştirilen aşılarda “Acil Halk Sağlığı Durumu”na istinaden çeşitli istisnaların uygulanabileceğini belirtmiştir. Buna ilişkin istisnai durumlar da “Guidelines on the quality, safety and efficacy of Ebola vaccines” başlıklı kılavuzda belirlenmiş olup uygulanabilir durumlarda COVID – 19 aşıları için de bu istisnalar geçerlidir.
COVID-19 aşı adayları için klinik araştırma dönemine geçmeden önce ilgili kılavuzlar doğrultusunda aşağıda belirtilen çalışmalar yürütülmeli ve gerekli veriler sunulmalıdır:
1. Kalite Dosyası
2. Preklinik Çalışmalar
2.1. Toksisite Çalışmaları
2.1.1. Tek Doz Toksisite Çalışmaları *
2.1.2. Tekrarlı Doz Toksisite Çalışmaları
2.1.3. Üreme ve Gelişimsel Toksisite Çalışmaları *
2.1.4. Genotoksisite ve Karsinojenisite Çalışmaları *
2.2. Farmakodinamik Çalışmalar
2.2.1. İmmunojenisite Çalışmaları (Primer)
2.2.2. Güvenlilik Farmakolojisi (Sekonder) *
2.3. Farmakokinetik Çalışmalar *
2.4. Lokal Tolerans
2.5. Ek Çalışmalar*:
Adjuvan, eksipiyanlar, koruyucu kullanılıyorsa bunlara özgü testler yapılmalıdır.
* Aşı adayı formülasyonunun ve türünün gerekli kılması veya daha önce yapılmış preklinik çalışmalardan ya da aşı adayı gelişim sürecinde yapılacak preklinik çalışmalarda elde edilen verilerin gerekli kılması durumunda yapılmalıdır.
Preklinik ve klinik araştırmalar için DSÖ ve ICH’in aşağıdaki temel kılavuzları referans alınmalıdır:
► ICH M3(R2): Non-clinical safety studies for the conduct of human clinical trials for pharmaceuticals, 2009.
► WHO Guidelines on nonclinical evaluation of vaccines (WHO Technical Report Series, No. 927, 2005)
► WHO Guidelines on the nonclinical evaluation of vaccine adjuvants and adjuvanted vaccines (WHO Technical Report Series, No. 987, Annex 2, 2013)
► WHO Guidelines on clinical evaluation of vaccines: regulatory expectations (WHO Technical Report Series 1004, Annex 9, 2016)
COVID-19 aşısının ülkemizde geliştirilmesi konusunun hassasiyeti ve aciliyeti göz önünde bulundurularak aşı çalışması yürüten ve yürütecek olan akademisyenlerimizin ve sektörümüzün aşı geliştirme sürecinde Kurumumuz ile iletişimi çok önemlidir.
Ayrıca, aşı çalışması yürüten ve yürütecek olan araştırma gruplarına yol göstermesi açısından “Viral Aşı Adaylarının Klinik Araştırmalara Geçişi İçin Gereklilikler Tablosu” hazırlanmış olup duyuru ekinde yer almaktadır.
İlgililere önemle duyurulur.
Viral Aşı Geliştirme Tablosu (Kalite ve Pre-Klinik) için tıklayınız
Sağlık Aktüel - www.saglikaktuel.com
YASAL UYARI: Yayınlanan köşe yazısı/haberin tüm hakları Sağlık Aktüel’e (www.saglikaktuel.com) aittir. www.saglikaktuel.com biçiminde aktif bağlantı kurulabilir, açık kaynak gösterilmek kaydıyla içerik kullanılabilir. Açık kaynak göstermeden yapılan alıntılar için yasal işlem uygulanacaktır.
ABD'nin MFN Hamlesi Avrupa İlaç Pazarını Vurdu: AB'de Yeni İlaç Lansmanları Yüzde 35 AzaldıReçeteli ilaçlara yönelik küresel talebin yarısından fazlasını tek başına karşılayan ve dünyanın en büyük ilaç pazarı konumunda olan ABD'deki kâr marjlarını korumak isteyen dev ilaç üreticileri, faturayı Avrupa pazarında kesmeye başladı.19 Haziran 2026 Cuma 17:04DÜNYADA SAĞLIK
Ortak Yaşam Alanları Mikrobiyomumuzu Şekillendiriyor: Ev Arkadaşlığı Bağırsakta Kalıcı İz Bırakıyorİtalya Trento Üniversitesi liderliğinde yürütülen yeni bir bilimsel araştırma, aynı evi paylaşan bireylerin aralarındaki duygusal yakınlık derecesinden bağımsız olarak mikrobiyomlarında belirgin bir benzerlik oluştuğunu ortaya koydu.19 Haziran 2026 Cuma 11:52BASIN HABERLERİ
Litvanya'da Asistan Hekimleri İsyan Ettiren Karar: Mecburi Hizmet Yasası Parlamento'dan GeçtiLitvanya parlamentosu, ülke genelinde devlet tarafından finanse edilen ek tıpta uzmanlık eğitimi kadroları açılmasını öngören yasa düzenlemesini kabul etti.19 Haziran 2026 Cuma 11:42DÜNYADA SAĞLIK
Yapay Zeka Devi Sağlık Sektörüne Giriyor: "Midjourney Scanner" ile 60 Saniyede Tüm Vücut TaramasıMidjourney, tıp ve sağlıklı yaşam sektöründe devrim yaratmayı hedefleyen yeni girişimi "Midjourney Medical"ı resmi blogu üzerinden duyurdu.19 Haziran 2026 Cuma 11:40BASIN HABERLERİ
ABD'de Bebek Ölümlerinde Tarihi Düşüş: CDC Ön Verileri AçıkladıABD Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezleri (CDC) tarafından yayımlanan güncel öncü veriler, ülke genelindeki bebek ölümlerinde istatistiksel olarak son derece anlamlı bir gerileme yaşandığını ortaya koydu.19 Haziran 2026 Cuma 11:33BASIN HABERLERİ
İngiltere'de HPV Aşısı Devrimi: Genç Kadınlarda Rahim Ağzı Kanseri Ölümleri SıfırlandıElde edilen çarpıcı verilere göre, ülkede 2020 ile 2024 yılları arasındaki beş yıllık dönemde, 20-24 yaş aralığındaki kadınlar arasında rahim ağzı kanserinden kaynaklanan tek bir ölüm bile kaydedilmedi.19 Haziran 2026 Cuma 11:31BASIN HABERLERİ
Sağlıkta Yeni Dönem: Bakan Memişoğlu "Üreten Sağlık" Vizyonunu ve Dev Yatırımları AçıkladıSağlık Bakanı Kemal Memişoğlu, canlı yayında Türkiye'nin sağlık sisteminin ulaştığı küresel başarıları, 2026 yılı ve sonrası için planlanan yeni personel istihdam süreçlerini ve sağlık altyapısındaki son durumu paylaştı.19 Haziran 2026 Cuma 11:29BASIN HABERLERİ
Kentte Topuk Kanı Krizine Sağlık Müdürlüğünden Müdahale: Aile Yarım Saatte İkna Edildiİl Sağlık Müdürü Prof. Dr. Özkan başkanlığında, Halk Sağlığı Hizmetleri Başkanı Dr. Hacer Nur Yüce ve ilgili tıbbi birim sorumlularının katılımıyla ailenin ikametgahına acil bir ziyaret gerçekleştirildi.19 Haziran 2026 Cuma 11:25BASIN HABERLERİ
Klima Kullanımında Görünmeyen Tehlike: Lejyoner Hastalığı ve Alerji RiskiCesur, doğrudan gelen soğuk hava akımının ise solunum yolları mukozasında enfeksiyon dışı iltihabi süreçlere yol açıp vücut direncini düşürdüğünü ifade etti.18 Haziran 2026 Perşembe 16:16BASIN HABERLERİ
Bodrum'da Yüksek Kiralara İsyan Eden Doktor Çadırda Yaşamaya BaşladıSosyal medya hesabından yaptığı paylaşımla dikkat çeken genç bir kadın doktor, Bodrum’daki astronomik barınma maliyetlerine tepki göstererek sıradışı bir karar aldı.18 Haziran 2026 Perşembe 16:15BASIN HABERLERİ
- Geri
- Ana Sayfa
- Normal Görünüm
- © 2006 Sağlık Aktüel











