GİYİLEBİLİR CİHAZLAR ÇEŞİTLİ HASTALIKLARDA ERKEN BELİRTİLERİ TESPİT EDİYOR

Biruni Üniversitesi Biyomedikal Mühendisliği Dr. Öğr. Üyesi Sarper Kara: "Kalp ritmi, glikoz seviyesi ve solunum gibi yaşamsal verileri anlık olarak izleyen bu cihazlar, sağlık hizmetlerini daha kişiselleştirilmiş, erişilebilir ve etkili hale getiriyor"

Üniversiteden yapılan açıklamaya göre, giyilebilir sağlık teknolojileri, kronik hastalıkların takibinden ani krizlerin önlenmesine kadar pek çok alanda kullanılıyor.

Açıklamada görüşlerine yer verilen Sarper Kara, giyilebilir teknolojilerin sporcuların yanı sıra sağlık riski taşıyan bireylerin hayatını değiştirebileceğine değindi.

Kara, "Kalp hastalıkları, diyabet, parkinson ve depresyon gibi çok sayıda sağlık sorununda erken belirti tespiti, artık bileğimizde taşıdığımız küçük cihazlarla mümkün olabiliyor. Kalp ritmi, glikoz seviyesi ve solunum gibi yaşamsal verileri anlık olarak izleyen bu cihazlar, sağlık hizmetlerini daha kişiselleştirilmiş, erişilebilir ve etkili hale getiriyor." değerlendirmesinde bulundu.

Giyilebilir cihazların sunduğu avantajlara dikkati çeken Kara, özellikle atriyal fibrilasyon, uyku apnesi ve glikoz dengesizlikleri gibi durumların önceden fark edilebildiğini, bazı modellerin kalp ritminin yanı sıra titreme, hareket paternleri ve oksijen seviyesini izlediğini, bu sayede parkinson gibi hastalıklarda ilk sinyallerin tespit edilebildiğini vurguladı.

Bu teknolojilerde güvenilirliğin sensör kalitesine bağlı olduğunu kaydeden Kara, bazı cihazların Amerika Birleşik Devletleri Gıda ve İlaç Dairesi (FDA) ya da Avrupa Birliği'ne Uyum (CE) gibi uluslararası sağlık otoritelerinden onay alarak "tıbbi cihaz" statüsünde üretildiğini aktardı.

Kara, her cihazın tıbbi değerlendirme yapamayacağını, bu nedenle kullanıcıların ürün seçerken klinik geçerliliği bulunan modelleri tercih etmesi gerektiğini anlattı.

Cihazların ürettiği sağlık verilerinin doğru okunmasının önemine değinen Kara, çoğu kullanıcının rakamları bağlamdan bağımsız değerlendirdiğini aktararak, "Yalnızca cihaz ekranındaki sayılara bakarak bir sağlık durumu hakkında karar vermek yanıltıcı olabilir. Veriler, mutlaka bir sağlık uzmanı tarafından yorumlanmalı." ifadelerini kullandı.

- "Hasta-doktor ilişkisi dönüşüyor"

Giyilebilir teknolojilerin hasta-doktor ilişkisini dönüştürdüğüne işaret eden Kara, bu cihazlar sayesinde bireylerin doktorlarına haftalık veriler sunabildiğini ve bu sayede daha kapsamlı değerlendirme yapılabildiğini belirtti.

Kara, "Eskiden doktor yalnızca randevu anında hastayı değerlendirirken, şimdi hasta, haftalar boyunca topladığı verileri doktora sunabiliyor. Bu da çok daha kişiselleştirilmiş ve doğru tedavi planlarının yapılmasını mümkün kılıyor. Ancak bazı zorluklar da var. Örneğin, bazı hastalar her küçük anormalliği doktora taşıyarak gereksiz endişeye kapılabiliyor. Ya da doktorlar, cihazların sağladığı büyük veri yığınıyla nasıl başa çıkacağını bilemiyor. Bu nedenle hem hastaların hem de hekimlerin bu yeni dijital ilişkiye uyum sağlaması gerekiyor." değerlendirmesini yaptı.

Bu teknolojilerin toplum sağlığı açısından da büyük potansiyel taşıdığına işaret eden Kara, şunları kaydetti:

"İlk bakışta bu cihazlar bireysel harcamalar gibi görünse de, uzun vadede toplum sağlığına pozitif katkı sağlayabilir. Erken teşhis, hastalık ilerlemeden müdahale edilmesini sağlar. Bu durum, hem hasta sağlığını korur hem de sağlık sisteminin mali yükünü azaltır. Bu cihazların çoğu hala pahalı ve erişilebilirlik sınırlı. Daha uygun fiyatlı ürünlerin piyasaya girmesi, bu teknolojinin daha geniş kitlelerce kullanılmasını sağlar."