İKLİM DEĞİŞİKLİĞİYLE ARTAN SICAKLIKLAR ŞEKER TÜKETİMİNİ YÜKSELTİYOR
ABD'de, Cardiff, Zhejiang, Southampton ve Rhode Island üniversitelerinden araştırmacıların yaptığı çalışmada, ilave şeker tüketiminin artan sıcaklıklarla bağlantılı olduğu belirlendi.

25 Eylül 2025 Perşembe 22:01
Harvard Üniversitesi Tıp Fakültesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Furkan Burak: "Sıcağın etkisiyle sıvı kaybına bağlı terleme, sıvı alımı ve serinleme isteği doğal olarak artıyor. Daha hızlı ulaşılan, daha soğuk, işlenmiş gıdalar, şekerli içecekler, özellikle ilave şeker eklenmiş içeceklerin kullanımı da çok ciddi artıyor"
Harvard Üniversitesi Tıp Fakültesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Furkan Burak, sıcaklığın etkisiyle sıvı alım isteğinin arttığını belirterek, "Daha hızlı ulaşılan, daha soğuk, işlenmiş gıdalar, şekerli içecekler, özellikle ilave şeker eklenmiş içeceklerin kullanımı da çok ciddi artıyor." dedi.
İklim değişikliği nedeniyle artan hava sıcaklıkları metabolizmanın su kaybı yaşamasına yol açarak vücudun sıvı ihtiyacını artırıyor. Yüksek sıcaklıklara maruz kalan bireyler serinlemek için genelde soğuk içecekleri ve dondurulmuş tatlıları tercih ediyor. Bu durum, iklim değişikliğinin, aşırı ilave şeker tüketimini artırabileceğine ve şeker oranı yüksek yiyecek ve içeceklerin yaygın olduğu ülkelerde ciddi sağlık sorunlarına neden olabileceğine işaret ediyor.
Amerika Birleşik Devletleri'nde (ABD) artan sıcaklıkların, dezavantajlı gruplarda ilave şeker alımına etkisinin yapıldığı araştırmanın sonuçları Nature Climate Change dergisinde yayımlandı.
Cardiff, Zhejiang, Southampton ve Rhode Island üniversitelerinden araştırmacıların yaptığı çalışmada, ilave şeker tüketiminin artan sıcaklıklarla bağlantılı olduğu tespit edildi.
Hane halkı düzeyindeki alışveriş verilerini kullanarak iklimsel faktörlerin şeker tüketimini nasıl etkilediğini inceleyen araştırmacılar, farklı gıda gruplarının beslenme üzerindeki katkısını analiz etti.
Çalışmaya göre, ilave şeker tüketimi, sıcaklık 10-12 derecenin hafif altındayken her derecelik artışta kişi başına günlük 0,09 gram, 12-30 derece aralığında her derecelik artışta kişi başına günlük 0,70 gram yükseliyor.
Şekerli içeceklerdeyse 12-30 derece arasında her bir derecelik sıcaklık yükselmesi ilave şeker tüketimini kişi başına yaklaşık 0,73 gram artırıyor. Dondurulmuş tatlıların tüketimiyse daha yavaş artış gösteriyor, her bir derecelik artışta kişi başına yaklaşık 0,06 gram yükselme meydana geliyor.
Eğitim ve gelir düzeyi yüksek gruplar, sıcaklık değişimlerine neredeyse kayıtsız kalırken, düşük gelirli ve az eğitimli hanelerde çok daha güçlü tepkiler ölçüldü.
- ABD'nin kuzey eyaletlerinde ilave şeker tüketiminde daha fazla artış belirlendi
ABD'nin kuzey eyaletlerinde ilave şeker tüketiminde daha fazla artış belirlenirken, bu durum sıcaklıkların 30 dereceyi sıklıkla aştığı güney eyaletlerinde daha sınırlı kaldı.
İlave şeker tüketiminin, sıcaklığın 30 derecenin üzerine çıktığı durumlarda yavaşlaması ise iştahın baskılanması gibi fizyolojik tepkilerle ilişkilendirildi.
Yüksek emisyon senaryosunda 2095'e kadar 5 derecelik artış yaşanması halinde kişi başına günlük ortalama ilave şeker kullanımında 2,99 gram artış yaşanması bekleniyor. Orta emisyon senaryosunda ise artışlar yaklaşık yarı yarıya daha düşük hesaplanıyor.
- Sağlıklı besinlerden uzaklaşılıyor
Doç. Dr. Furkan Burak, AA muhabirine hava sıcaklıklarında yaşanan artışın beyin fonksiyonlarında farklılıklar oluşmasına neden olduğunu söyledi.
Özellikle aşırı sıcak havalarda daha dürtüsel ve ilkel beslenmeye yönelim olduğunu belirten Burak, bu durumda daha şekerli ve soğuk gıdalara talebin arttığını kaydetti.
Burak, besin değeri düşük, kalorisi yüksek işlenmiş gıdaların büyük tehdit olduğuna işaret ederek, "Bizim açımızdan ilk büyük tehlike marketlerde karşımıza çıkan, birinci basamak yanlış beslenme seçeneklerinin daha çok artıyor olması. Sıcağın etkisiyle sıvı kaybına bağlı terleme, sıvı alımı ve serinleme isteği doğal olarak artıyor. Genelde pişirilen, daha sağlıklı, sıcak yemekler otomatik olarak arka plana geçiyor. Daha hızlı ulaşılan, daha soğuk, işlenmiş gıdalar, şekerli içecekler, özellikle ilave şeker eklenmiş içeceklerin kullanımı da çok ciddi artıyor." değerlendirmesinde bulundu.
İnsan beyninde iştah merkezinin üzerindeki mezolimbik sistemin şeker alındığında tekrarlanma isteği yolladığına dikkati çeken Burak, bu şekilde şeker bağımlılığı oluştuğunu ve susama hissinin yanlış şekilde karşılandığını aktardı.
- "Çocuklarımızı bu konuda uyarmamız gerekiyor"
Burak, şeker tüketiminin obezite, diyabet, kalp damar hastalıklarını tetiklediğini ifade ederek, gençlerin ve çocukların daha büyük risk altında bulunduğunu hatırlattı. Burak, şöyle devam etti:
"Çünkü onlarda ekranda gördüğü her şeyi isteme dürtüsü var ve bir şeyin bağımlılık oluşturma ihtimali çok daha yüksek. Farkındalık da genelde daha düşük olduğu için çok daha hassas ve riskli bir kitle. Özellikle çocuklarımızı bu konuda uyarmamız gerekiyor. Milli Eğitim Bakanlığının okul kantinlerinde yıllar önce başlattığı bir kampanya var. Bunu olabildiğince yaymamız gerekiyor, şeker ilave edilen, gazlı ve aromalı gibi doğal olmayan içeceklerin bir şekilde sınırlandırılması bu kitle için çok önemli."
ABD'de yapılan çalışmada, sosyo-kültürel ve sosyo-ekonomik düzeyi daha düşük kesimlerde şeker tüketiminin arttığını vurgulayan Burak, bu durumun ilave şekerle yapılmış, işlenmiş gıdaların daha ucuz ve ulaşılabilir olmasıyla ilgili olduğunu söyledi.
Burak, şeker tüketiminde en önemli noktanın farkındalık olduğuna işaret ederek, "İnsanlar serinleme ihtiyacı duyduğu anda ilk tercihi su olmalı." dedi.
Suyun dışında limonlu soda, süt, ayran, kefir, meyve, doğal ve işlenmemiş gıdaların da serinlemek için tercih edilebileceğini anımsatan Burak, paketli ürün alırken etiket okunması gerektiğini sözlerine ekledi.
Gazze'de Kış Şartları ve Sel İnsani Krizi Ağırlaştırıyor: "36 Hastaneden Yalnızca 19'u Kısmi Hizmet Verebiliyor"Gazze'deki insani duruma ilişkin değerlendirmelerde bulunan Almadhoun, şiddetli yağışlar, sel baskınları ve barınma yetersizliğinin enfeksiyon ve hipotermi riskini artırdığını, sağlık sisteminin ise ağır baskı altında olduğunu belirtti.20 Kasım 2026 Cuma 17:40BASIN HABERLERİ
Yeni Anestezik Adayı Nidradine, Farelerde Bilinç Kaybı Olmadan Ağrı Tepkisini AzalttıUCSF ve UC San Diego araştırmacılarının geliştirdiği nidradine adlı bileşik, yüksek dozda anestezi sağlarken düşük dozlarda farelerin dengesini ve uyanıklığını koruyarak ağrılı uyaranlara verilen tepkileri düşürdü.20 Kasım 2026 Cuma 17:20BASIN HABERLERİ
Semaglutid Tedavisine Verilen Farklı Yanıtlarda Enerji Metabolizması Mercek AltındaKanada'daki Alberta Üniversitesi araştırmacıları, GLP-1 reseptör agonisti semaglutidin kilo kaybı ve enerji tüketimi üzerindeki etkilerini altı aylık kapsamlı bir çalışmayla inceleyerek kişiselleştirilmiş obezite tedavilerine ışık tutmayı hedefliyor.20 Kasım 2026 Cuma 17:19BASIN HABERLERİ
Diş Eti Kanamaları Kalp Sağlığını Tehdit Ediyor: "Sağlıklı Diş Etleri Kanamaz"Ağız ve Diş Sağlığı Uzmanı Dt. Özlem Özhan Yatar, tedavi edilmeyen diş eti hastalıklarındaki bakterilerin kan dolaşımına karışarak kalp-damar sağlığı üzerinde riskler doğurabileceğine dikkat çekti.20 Kasım 2026 Cuma 17:08BASIN HABERLERİ
Dünya Antimikrobiyal Farkındalık Haftası'nda Uyarı: "Tahminle Değil, Laboratuvar Testiyle Tedavi"18–24 Kasım Dünya Antimikrobiyal Farkındalık Haftası kapsamında uzmanlar, bilinçsiz antibiyotik kullanımının direnç oranlarını artırdığını belirterek doğru tanı, laboratuvar testleri ve hekim kontrolünde akılcı ilaç kullanımının önemine dikkat çekti.20 Kasım 2026 Cuma 17:05BASIN HABERLERİ
Bağcılar'da Hastanede Bıçaklı Saldırı: 2 Güvenlik Görevlisi Yaralandı, 4 Şüpheli Gözaltına Alındıİstanbul Bağcılar'daki hastanede vefat eden yakınlarının cenazesini görmek isteyen kişiler ile güvenlik görevlileri arasında çıkan tartışmada 2 güvenlik görevlisi bıçakla yaralanırken, olaya karışan 4 şüpheli polis ekiplerince gözaltına alındı.20 Kasım 2026 Cuma 16:45BASIN HABERLERİ
Trafik Kazasında Hayatını Kaybeden Prof. Dr. Sevim Aydın İçin Ankara Üniversitesi'nde Tören DüzenlendiKonya'nın Kulu ilçesinde geçirdiği trafik kazasında yaşamını yitiren Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Sevim Aydın için görev yaptığı Morfoloji Yerleşkesinde düzenlenen törene ailesi, mesai arkadaşları ve öğrenciler katıldı.20 Kasım 2026 Cuma 16:37BASIN HABERLERİ
Esenboğa Havalimanı'nda Gerçeğini Aratmayan Halk Sağlığı Acil Durum TatbikatıSağlık Bakanlığı koordinasyonunda Esenboğa Havalimanı'nda gerçekleştirilen tatbikatta, Ebola şüphesi taşıyan bir yolcu uçağının acil iniş senaryosu üzerinden karantina, dekontaminasyon ve tıbbi tahliye süreçleri başarıyla uygulandı.20 Kasım 2026 Cuma 16:35BASIN HABERLERİ
Paramedik Hamit Aras Davasında Savcıdan 4 Sanık İçin Ağırlaştırılmış Müebbet Talebi4 kişinin saldırısı sonucu hayatını kaybeden paramedik Hamit Aras'ın davasında Cumhuriyet savcısı, 4 sanığın "yağma amacıyla kasten öldürme" suçundan ağırlaştırılmış müebbet hapisle cezalandırılmasını talep etti.20 Kasım 2026 Cuma 16:20BASIN HABERLERİ
YÖK Başkanı Prof. Dr. Erol Özvar: "Türkiye, Disiplinlerarası Bilim Sıralamasında Avrupa'da Birinci Ülke Oldu"YÖK Başkanı Prof. Dr. Erol Özvar, Türkiye'nin 89 üniversite ile Times Higher Education 2027 Disiplinlerarası Bilim Sıralaması'nda Avrupa birincisi olduğunu açıkladı.20 Kasım 2026 Cuma 16:14BASIN HABERLERİ
- Geri
- Ana Sayfa
- Normal Görünüm
- © 2006 Sağlık Aktüel










