KEKEMELİK NEDİR, NASIL TEDAVİ EDİLİR?

Kekemelik diğer adıyla akıcı konuşma bozukluğu. Çocukluk ve yetişkinlikte en sık rastlanan konuşma bozukluklarındandır. Kekemelik, konuşmaya başlarken duraklama (bloklama), sürdürürken tekrarlama, kelime ve hecelerin uzatılması olarak tanımlanır.

Günümüzde pek çok insan kekemelik, akıcı konuşma bozukluğu, sorunu yaşamaktadır.  Bir öğrenci için derste arkadaşlarına, öğretmenlerine bir şey anlatmak, bir çalışan için müşterisine ya da patronuna bir şey anlatmak büyümek bir kriz yaşamak anlamında gelebilmektedir.

Kekemelik genellikle 2 ila 6 yaş döneminde yoğun olarak çıkmaktadır. Bu dönemde ortaya çıkan kekemelik sert ve terapiye karşıda biraz dirençli olabilmektedir.  Ergenlik öncesinde erkeklerde kekemelik görülme sıklığı kızlara göre 3 kat daha fazladır. Ergenlik dönemi sonrasında ise bu oran 5 katına kadar çıkabilmektedir. Kızların terapi ya da kendiliğinden düzelme oranı ise erkeklere göre çok daha yüksektir. Dünyada ve bir ülkenin kendi içerisinde kentsel ve teknoloji kullanımında artışa göre kekemelik görülme oranı da artmaktadır. Takılmalar hem konuşurken hem de okurken olabilir. Takılma her ikisinde de birlikte olabileceği gibi yalnızca birinde de görülebilir. Kişi birden fazla dil kullanıyorsa diğer dillerde de takılma görülmektedir. Kekemeler şarkı söylemek, sayı saymak gibi ritimli konuşmalarda takılmamaktadırlar. Takılmalar sıklıkla kelimenin ilk hecesinde olmaktadır. Son hece de asla takılma görülmemektedir.

Kekemeliğin sebepleri konusunda bir uzlaşı oluşmamıştır. Sol ellilerin sağ ellerini kullanmaya zorlanmalarının bozukluğa yol açtığı iddia edilmiş, kekemelerin sağ beyin yarı küresinde aktivasyon atışı olduğu saptanmış, terapi sonrasında ise bu aktivasyonlarda azalma görülmüştür. Bazı psikolojik ve öğrenme süreçlerinin kekemeliğe yol açtığı iddia edilmiştir. Ancak bir konsensüs sağlanamamıştır.

TERAPİ

Sebebi her ne olursa olsun bu bozukluğa sahip olan kişilerin mutlaka uzman bir kişiden dil ve konuşma terapisi yardımı almaları gerekmektedir. Dünya da ve ülkemizde kabul görmüş, etkinliği ispatlamış terapi teknikleri uygulanmaktadır. Ritim terapi tekniği, fulence shaping terapi teknikleri en sık kullanılan tekniklerdir. Bunun yanında akıcı konuşma bozukluğu olan çocuklarda kullanılan Lidcombe tekniği vardır. Bu teknikle ebeveynler de terapinin bir parçası olmaktadırlar. Ülkemizde konuşma terapileri için özel dil konuşma merkezlerinden yardım alınabildiği gibi bir sağlık kurulu raporu ile milli eğitime bağlı özel eğitim merkezlerinden de yardım alınabilmektedir.