KOVİD-19'LA YIPRANAN BANGLADEŞ SAĞLIK SİSTEMİ BİR YANDAN DA DANG HUMMASIYLA MÜCADELE EDİYOR

Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğüne (DGHS) göre, 2 Eylül'de dang hummasından 284'ü başkent Dakka'dan olmak üzere 330 yeni hasta hastaneye kaldırıldı. Vaka sayısının en yüksek seviyeye ulaştığı Bangladeş'te 10 bin 981 hastaya teşhis konuldu.

Dang humması 2021'de Bangladeş'te en az 48 can alırken Ağustos ayının başından beri ülke günlük 200'den fazla dang humması vakasına tanık oluyor.

Kovid-19 ve dang hummasına aynı anda yakalanan ve bir devlet kurumunda hizmet görevlisi olan Nazmul Haque Zenith, "Dang hummasının başkentin Uttara bölgesindeki inşaat halindeki komşu bir binadan yayıldığından şüphelendik. Komşu binalarımızdaki diğer birçok kişiye bu yıl dang humması bulaştı. Ailemizin üç ferdinin hastanelere kaldırılmak zorunda kalması, fiziki ve manevi sıkıntıların yanı sıra maddi külfeti de beraberinde getirdiği için tarifsiz bir acı yaşadık." dedi.

İşe gidemeyecek kadar zayıf düşen 32 yaşındaki Zenith, 10 gün kesintisiz tıbbi bakımın ardından 1 Eylül'de hastaneden taburcu edildi.

Jahangirnagar Üniversitesi'nde profesör olan Kabirul Bashar, AA muhabirine yaptığı açıklamada, "Bir projeksiyon modeli aracılığıyla, önümüzdeki 15 gün içinde dang enfeksiyonunda düşüş veya büyük bir değişiklik olmayacağını öğrendik. Ülkedeki dang humması vakaları, DGHS tarafından sağlanan verilerden en az dört ila beş kat daha fazla olacaktır. Birçok kişi enfekte olmasına rağmen hastanelere gitmiyor ve DGHS de sayılar yok. Öte yandan, DGHS sadece 41 hastane hakkında bilgi tutuyor." ifadelerini kullandı.

Ölüm oranlarında artış var

Bashar, vaka sayısına oranla ölüm sayılarının 2019'daki büyük salgından daha yüksek olduğunu belirterek, 2019'da 101 bin 354 enfeksiyonla en az 179 kişi ölürken, 2021'de 10 bin enfeksiyonla 48 kişinin hayatını kaybettiğini belirtti.

Öte yandan, Bangladeş Bilimsel ve Endüstriyel Araştırmalar Konseyindeki (BCSIR) araştırmacılar, yakın zamanda yeni bir dang varyantı olan Dang Virüsü Tip 3'ü (DENV-3) keşfetti ve ani yükselişin arkasında bu varyantın olduğuna inanıldığını kaydetti.

Devlet tarafından işletilen kurumun baş bilim yetkilisi Salim Khan da bu bulguyu doğruladı.

Khan, AA muhabirine yaptığı açıklamada şu ifadelere yer verdi:

"Yeni dang humması varyantı giderek daha fazla insana bulaşıyor ve bu yıl Bangladeş'te 2019'daki dang humması salgınına kıyasla daha yüksek bir ölüm oranı gördük. Dang hummasına yakalanan çocuk sayısında da bu yıl artış oldu ve bu endişe verici."

Dakka'daki Sir Salimullah Tıp Fakültesi Hastanesi Müdürü Quazi Md Rashid Un Nabi de AA muhabirine yaptığı açıklamada, hastanelerin dang humması hastalarıyla karşı karşıya olduğunu ve bu durumun hazırlıklara rağmen tesisler için ek baskı oluşturduğunu söyledi.

Nabi, Ağustos ayının son yarısından bu yana hastaneye günlük ortalama 45 - 55 dang humması vakasının geldiğini bu sayının 1 Eylül'de 84'e çıktığını belirtti.

Şu anda hastanede tedavi gören 224 hasta bulunduğunu aktaran Nabi, bu sayının 34'ünün çocuk olduğunu dile getirdi.

Nabi, "pediatrik hasta sayısının daha yüksek olduğunu ve dang şokuna giren çocukların tedavisinin, savunmasız bağışıklık sistemleri nedeniyle nispeten zor olduğunu ve bu nedenle küçükler arasında ölüm riskinin yüksek olduğunu" kaydetti.

Hükümet sağlık durumunun kontrol altında olduğunu söylüyor

DGHS sözcüsü Dr. Nazmul İslam, AA muhabirine yaptığı açıklamada, yoğun nüfuslu ülkede dang humması salgınlarının normalde muson mevsiminde meydana geldiğini söyledi.

İslam, "Kovid-19 salgınının ortasında dang humması salgınıyla mücadele etmek ülkenin sağlık hizmetleri için ek bir baskı ve zorluk. Çocuklar da dahil olmak üzere, dang vakalarında ve enfeksiyonlara bağlı ölümlerde bir artış görüyoruz. Hükümet hem Kovid-19 hem de dang humması ile mücadele etmek için iyi bir donanıma sahip. Zor bir dönem olmasına rağmen, ülkenin sağlık hizmetleri durumu yönetme yeteneğine sahip ve genel sağlık durumu kontrol altında." diye konuştu.

Dang humması

Dang humması virüsü, insanlara sivrisinekler aracılığıyla bulaşıyor. Kuluçka döneminden sonra genel olarak hafif ateşe sebebiyet veren hastalık, bazı vakalarda ölümcül olabiliyor.

Vakalar, genellikle "yağış dönemleri" olarak bilinen haziran ve eylül ile aralık ve martta artış gösteriyor.

Bilim insanları, yüksek sıcaklık ve uzun süren yağışların sıtma ve dang humması taşıyan sivrisineklerin artmasına sebep olduğu uyarısında bulunuyor.

Hastalığa sebep olan sivrisinek türünün, su birikintilerinde larva oluşturması nedeniyle özellikle sanayi çevrelerindeki çöp birikintilerinin sürekli ilaçlanması gerektiği belirtiliyor.