TÜİK VERİLERİ: TÜRKİYE’DE DOĞURGANLIK HIZI REKOR DÜŞÜŞLE 1,42’YE GERİLEDİ

Türkiye’de Doğum Sayıları Düşüş Eğilimini Sürdürüyor

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2025 yılına ilişkin doğum istatistiklerini yayımladı. Verilere göre geçen yıl canlı doğan bebek sayısı 895 bin 374 olarak kaydedildi.

Doğan bebeklerin yüzde 51,4’ünü erkekler, yüzde 48,6’sını ise kız çocukları oluşturdu.

Doğurganlık Hızı 1,42’ye Geriledi

Bir kadının doğurgan olduğu dönem boyunca doğurabileceği ortalama çocuk sayısını ifade eden toplam doğurganlık hızı, 2001 yılında 2,38 çocuk seviyesindeyken 2025’te 1,42’ye düştü.

Böylece Türkiye’de doğurganlık oranı son 9 yıldır nüfusun yenilenme seviyesi kabul edilen 2,1’in altında kaldı.

En Yüksek Doğurganlık Şanlıurfa’da

2025 yılında toplam doğurganlık hızının en yüksek olduğu il 3,15 çocuk ile Şanlıurfa oldu. Şanlıurfa’yı 2,53 çocuk ile Şırnak, 2,23 çocuk ile Mardin takip etti.

En düşük doğurganlık hızı ise 1,09 çocuk ile Bartın’da görüldü. İzmir, Eskişehir, Ankara ve Zonguldak da düşük doğurganlık oranlarıyla dikkat çekti.

76 İl Nüfus Yenilenme Seviyesinin Altında

Toplam doğurganlık hızının 2,1’in altında olduğu il sayısı 2017’de 57 iken 2025’te 76’ya yükseldi.

Doğurganlık hızının 1,5’in altında kaldığı il sayısı ise aynı dönemde 4’ten 59’a çıktı. 2025 yılında doğurganlık oranı 3 çocuğun üzerinde olan tek il Şanlıurfa olarak kayıtlara geçti.

Türkiye AB Ortalamasının Üzerinde Yer Aldı

Avrupa Birliği ülkelerinde toplam doğurganlık hızı ortalaması 2024 yılında 1,34 çocuk olarak hesaplandı.

AB ülkeleri arasında en yüksek doğurganlık oranı 1,72 çocukla Bulgaristan’da görülürken, en düşük oran 1,01 çocukla Malta’da kaydedildi. Türkiye ise 1,42 çocuk oranıyla AB ülkeleri arasında 11’inci sırada yer aldı.

Eğitim Seviyesi Yükseldikçe Doğurganlık Azalıyor

Araştırmada annenin eğitim düzeyi ile doğurganlık arasındaki ilişki de dikkat çekti.

2025 yılında ilkokul mezunu annelerde toplam doğurganlık hızı 2,51 çocuk olurken, yükseköğretim mezunu annelerde bu oran 1,24 çocuk olarak belirlendi.

Kentlerde Doğurganlık Daha Düşük

TÜİK’in yeni mekansal sınıflandırmasına göre, kırsal bölgelerde toplam doğurganlık hızı 1,75 çocuk olarak hesaplandı.

Orta yoğun kentlerde bu oran 1,53 olurken yoğun kentlerde 1,33 çocuk seviyesinde kaldı. Veriler, şehirleşmenin doğurganlık üzerinde belirgin etkisi olduğunu gösterdi.

İlk Doğum Yaşı Yükseliyor

Doğum yapan annelerin ortalama yaşı 2001’de 26,7 iken 2025’te 29,4’e yükseldi. İlk doğumunu yapan annelerin ortalama yaşı ise 27,5 olarak kaydedildi.

İlk doğumdaki ortalama anne yaşının en yüksek olduğu il 29 yaş ile Artvin olurken, en düşük yaş ortalaması 24,4 ile Şanlıurfa’da görüldü.

Genç Yaşta Doğum Oranı Azaldı

15-19 yaş grubunda bin kadın başına düşen doğum sayısını ifade eden adölesan doğurganlık hızı, 2001 yılında binde 49 seviyesindeyken 2025’te binde 9’a geriledi.

Bu durum, genç yaşta doğum oranlarında önemli düşüş yaşandığını ortaya koydu.

Çoğul Doğumların Büyük Bölümü İkiz

2025 yılında çoğul doğum sayısı 29 bin 60 olarak kayıtlara geçti. Doğumların yüzde 3,3’ünü oluşturan çoğul gebeliklerin yüzde 96,8’i ikiz, yüzde 3,1’i üçüz olarak gerçekleşti.