TÜRK PROFESÖRDEN KANSER AŞISINDA BÜYÜK ADIM

Almanya'nın Mainz kentinde yaşayan Türk bilim insanı Prof. Uğur Şahin'in geliştirdiği kanser aşısı insanlar üzerinde yapılan ikinci deneylerden de başarılı çıktı. Ünlü bilim dergisi Nature'de yayımlanan test sonuçlarına göre ileri derecede 13 cilt kanseri hastası üzerinde uygulanan aşı, başarılı sonuçlar verdi. Bu hastaların 13'ünden 8'inde aşıdan sonra tümör oluşmadı. Hastaların üçünde ise yeniden oluşan tümör ilaç tedavisiyle giderildi.

Testler için hastalardan tümör ve kan örnekleri alındı. Hastalıklı ve sağlıklı genler özel bir software sayesinde birbirleriyle kıyaslandı. Bundan sonra genetik profile göre aşı geliştirildi. Aşının üretilmesi için 15 ayrı süreçten geçildi. Bu işlem her bir aşı için yeniden yapılıyor. Üretim süreci standartlaştırılırdı ama her bir aşı sadece bir hasta için kullanılabiliyor. Söz konusu aşının diğer kanser türleri için de kullanılabilmesi için yeni deneylerin yapılması gerekiyor. Spiegel dergisinde yer alan habere göre bu aşının diğer kanser türleri için kullanılıp kullanılamayacağı henüz kesinleşmiş değil. Aşının diğer kanser türlerinde de kullanılabilmesi amacıyla ikinci testlere başlanacak. Hangi kanser türleri üzerinde çalışma yapılacağı henüz belirlenmedi ancak Prof. Şahin ihtiyatlı davranmayı elden bırakmayarak "Doğru yolda ilerliyoruz. Ama hala başarısız olmamız mümkün. Yöntem bir kanser türünde başarılı olursa, büyük değişikliklere ihtiyaç duyulmadan diğer türler için de kullanılabilir" diyor.

Her şeyin planlandığı gibi gitmesi durumunda kanser aşısının piyasaya sürülmesi üç dört yıl içinde mümkün olacak. Bu noktaya gelindiğinde üretim tesislerinin geliştirilmesi gerekiyor. Çünkü bu aşıyı bekleyen milyonlarca hasta var.

Prof. Şahin'in geliştirdiği aşı üniversite yıllarından beri kafasında oluşan bir fikre dayanıyor. Şahin üniversite yıllarından beri bağışıklık sistemini ve kanser hücrelerini tanıyıp onları yok etmeye yönlendirmenin mümkün olması gerektiğini düşünüyor. Şahin'in sisteminde aşılar kanser hücrelerinin bireysel özelliklerine göre hazırlanıyor.

EŞİYLE LABORATUVAR KURDU

Prof. Uğur Şahin, bireysel kanser tedavisi yöntemleri geliştirmek için 2001 yılında eşi Özlem Türeci ile birlikte Ganymed isimli bir laboratuvar kurdu. Ganymed bazı hasta grupları için ilaçlar üretti. Ancak Şahin'in her hasta için ayrı ilaç fikri onu bırakmadı. 2008 yılında yatırımcılar bularak Biontech isimli şirketi kurdu. Ganymed'i 422 milyon Euro'ya bir Japon şirketi aldı. Ancak Türeci şirketi hala yönetiyor. Biontech ve Ganymed biotechnik konusunda Almanya'nın en büyük şirketleri arasında yer alıyor. Şahin'e ait yaklaşık 60 adet patent bulunuyor.

​
Miktad KARAALİOĞLU
Kaynak: Karar Gazetesi