ULUSLARARASI AF ÖRGÜTÜ: HOL KAMPI'NDAKİ ON BİNLERCE ÇOCUK ÜLKELERİNE İADE EDİLMELİ

Uluslararası Af Örgütü, "Suriye'nin kuzeydoğunda terör örgütü YPG/PKK işgalindeki Haseke ilinde terör örgütü DEAŞ üyeleri ve aileleriyle çatışmalardan kaçan sivillerin tutulduğu Hol Kampı'nda insanlık dışı koşullara maruz kalan en az 27 bin çocuğun ülkelerine geri iade edilmesi" çağrısında bulundu.

Suriye'nin kuzeydoğusunda kötü koşullarda tutulan en az 27 bin çocuğun ülkelerine iade edilmesi gerektiği vurgulanan açıklamada, devletlerin çocukları vatandaşlığa kabul etme konusundaki utanç verici gönülsüzlüğü nedeniyle çocukların geleceğinin belirsizlik içinde olduğuna işaret edildi.

Hol Kampı'nda yaşayan çocukların son 2 yıldır gıda, temiz su, sağlık ve eğitim gibi temel hizmetlere yeterli erişimi olmadığı vurgulanan açıklamada, kampın kontrolünü elinde tutan YPG/PKK'ya bağlı sözde özerk yönetimin, 12 yaşındaki erkek çocukları keyfi olarak alıkoyduğu, 2 yaşındaki çocukları onlara bakım veren kişilerden ayırdığı ve sağlık hizmetlerine erişimini kısıtladığı aktarıldı.

Açıklamada, Çocuk Hakları Sözleşmesi gereğince hiçbir çocuğun özgürlüğünden keyfi şekilde yoksun bırakılamayacağı ve çocukların gözaltına alınmasının ancak son çare ve uygun olan en kısa süre için başvurulabilecek bir tedbir olduğu kaydedildi.

- "Bu yıl kampta 14'ü çocuk 79 kişi öldürüldü"

Örgütün, görgü tanıkları dahil kamplardaki durumu bilen 10 kişiyle görüşmeler gerçekleştirdiği bildirilen açıklamada, bu kişilerin, Hol Kampı'ndaki güvencesiz koşulların yanı sıra kampın yönetimini elinde tutan YPG/PKK'ya bağlı sözde özerk yönetimin suiistimalleri anlattığı belirtildi.

Örgütün görüştüğü kişilerin bildirdiğine göre, kadınlar ve çocuklar önceden onay almadan kampın dışına çıkamıyor ve kamp dışına çıkışlarına nadiren onay veriliyor.

Kadınlar ve çocukların, insani yardım örgütlerinin sağlık ve diğer temel hizmetleri sağladığı hizmet alanına erişmek için izin almak ve kontrol noktasından geçmek zorunda olduğu belirtilen açıklamada, şunlar kaydedildi:

"Kontrol noktasında yüzleri açık şekilde fotoğraf çektirmeleri gerekiyor ve bu nedenle peçeli kadınlar peçelerini çıkarmaya zorlanıyor. Bu süreç, hizmet alanına her gidişte tekrar ediyor ve kadınları kendileri veya çocukları için tıbbi bakım talep etmekten caydırarak zaman zaman uzun süreli enfeksiyonlar, göz ve diş sağlığının ağır zarar görmesi gibi ciddi sağlık sorunlarına yol açıyor.

Yetişkinler için geçim imkanı olmaması, çocukların güvenli alanlara ve eğitime yetersiz erişimiyle birleşerek çocuk emeğinde artışa yol açtı. Save The Children, Hol Kampı'nda 3 ila 17 yaşındaki çocukların yalnızca yüzde 40'ının eğitim gördüğünü saptadı. Yeni tip koronavirüs (Kovid-19) karantinaları sürecinde öğrenim merkezlerinin kapatılması, internet bağlantısı ve cep telefonlarının bulunmaması nedeniyle uzaktan eğitimin bir seçenek olmaması sonucunda kamptaki çocuklar eğitimlerine devam edemedi."

Örgüt, Save The Children tarafından yayımlanan bir raporun ise kamptaki yüksek cinayet oranlarına dikkati çektiğini bildirdi. Rapora göre, bu yıl kampta vurularak öldürülen 3 çocuk ve yangınlar gibi çeşitli olaylar nedeniyle ölen 14 çocuk dahil 79 kişi öldürüldü.

- "Suriyeliler evlerine geri dönüşte çok sayıda engelle karşı karşıya"

Örgüt, bazı Suriyelilerin kamptan kalıcı olarak çıkmasına izin verildiğini ancak Suriyelilerin evlerine geri dönüşte çok sayıda engelle karşı karşıya olduğu değerlendirmesinde bulundu.

Açıklamada, Esed rejiminin kontrolündeki bölgelere geri dönme korkusu, YPG/PKK'ya bağlı sözde özerk yönetimin bazı kişilerin geri dönme talebini reddetmesi ve bunun sonucunda ailelerin birbirinden ayrılması, kadınların gözaltında tutulan veya kaybolan erkek yakınları olmadan geri dönmek istememesi ve yüksek ulaşım maliyetlerinin bu engellerden bazıları olduğuna işaret edildi.

Suriye'nin kuzeydoğusunda faaliyet gösteren insani yardım örgütlerinin, yetersiz fonlar nedeniyle Suriyeli çocuklara kamptan çıktıktan sonra koruma sağlayamadığı vurgulanan açıklamada, şunlar kaydedildi:

"Bu da genellikle çocukları; çocuk ticareti, çocuk yaşta evlilik veya silahlı güçler tarafından silah altına alınma tehlikesine açık hale getiriyor. Iraklı ve üçüncü ülke vatandaşı çocuklar için kamptan çıkmanın tek yolu, ülkelerine iade edilmeleri. Irak, bu yıl yavaş yavaş iade sürecini başlattı. Ancak diğer ülkelerin büyük çoğunluğu, tüm çocukları tekrar vatandaşlığa kabul etme konusunda isteksiz davranıyor."

- "Çocuklar sefalete, travmaya ve ölüme terk edilmiş durumda"

Uluslararası Af Örgütü Suriye Araştırmacısı Diana Semaan, yaptığı açıklamada, Suriye, Irak ve 60'ın üzerinde ülkeden on binlerce çocuğun, devletleri sorumluluklarını üstlenmeyi ve bu çocukları güvenli, emniyetli bir ortama getirmeyi reddettiği için sefalete, travmaya ve ölüme terk edilmiş durumda olduğunu belirterek, şu ifadeleri kullandı:

"Devletler, bu çocukların yaşam, hayatta kalma ve gelişme hakkını korumaya ilişkin uluslararası insan hakları yükümlülüklerinden kaçınmaya son vermeli ve onları acilen vatandaşlığa kabul etmelidir."

Kamptaki dayanılmaz koşulların, halihazırda ıstırap çeken çocukların ruhsal sağlığı üzerinde feci etkiler yarattığını dile getiren Semaan, "Bağışçılar, insani yardım örgütlerinin, Hol ve kuzeydoğu Suriye'deki diğer kamplarda çocuklara psiko-sosyal destek sağlamak için gerekli fonları almasını temin etmek zorunda." değerlendirmesinde bulundu.

- Hol Kampı

YPG/PKK, Hol beldesinde Nisan 2017'de kurduğu kampta Deyrizor'da terör örgütü DEAŞ ile çatışmalardan kaçan sivillerin yanı sıra teslim olan bazı DEAŞ'lıları ve ailelerini tutuyor.

Kampta, örgütün alıkoyduğu siviller insanlık dışı şartlarda barındırılıyor.

Hijyenik olmayan lavabo ve duş kabinleri, yırtık çadırlar, son kullanma tarihi geçmiş yiyecekler, kronik rahatsızlıkları olanlara ilaç temin edilmemesi, hasta bakımı yapılamaması kamptaki başlıca sorunlar arasında yer alıyor.

Birleşmiş Milletler (BM) ve sivil toplum örgütleri sık sık Hol Kampı'ndaki insani durumun giderek kötüleştiği uyarısında bulunuyor ve DEAŞ militanlarının tutulduğu merkezlere erişim talep ediyor.

BM'ye göre, 10 bin kişi kapasiteli Hol Kampı'nda bunun 7-8 katı kişi tutulurken bunların çoğunluğunu kadın ve çocuk oluşturuyor.

Hol Kampı'nda yaklaşık 50 ülkeden birkaç bin yabancı terörist savaşçı ve çok sayıda Suriyeli ve Iraklı terörist bulunuyor.