UZMANINDAN UYARI: ASPİRİNİ KORUYUCU AMAÇLA RASTGELE KULLANMAYIN

Aspirin kullanımı konusunda kafa karışıklığı

Ondokuz Mayıs Üniversitesi (OMÜ) Tıp Fakültesi Dahili Tıp Bilimleri Bölümü İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı Dr. Öğr. Üyesi Özgür Kılıç, son yıllarda aspirin kullanımı konusunda toplumda ciddi bir kafa karışıklığı bulunduğunu söyledi.

Uzun yıllar boyunca kalp hastalığı riski taşıyan kişilere koruyucu amaçla düşük doz aspirin kullanımı önerildiğini belirten Kılıç, son dönemde yapılan geniş kapsamlı bilimsel çalışmaların bu yaklaşımı önemli ölçüde değiştirdiğini ifade etti.

Kılıç, kalp krizi veya inme geçirmemiş kişilerde aspirinin koruyucu amaçla rutin kullanımının çoğu zaman beklenen faydayı sağlamadığının ortaya konulduğunu belirterek, modern tıp rehberlerinde bu yaklaşımın büyük ölçüde terk edildiğini söyledi.

Aspirinin en önemli yan etkisi kanama riski

Aspirinin çok önemli bir ilaç olduğunu vurgulayan Kılıç, ilacın trombosit adı verilen pıhtılaşma hücrelerinin birbirine yapışmasını engelleyerek damar içinde pıhtı oluşumunu azalttığını ifade etti.

Bu nedenle kalp krizi geçirmiş, stent takılmış veya inme geçirmiş hastalarda damarların yeniden tıkanmasını önlemek amacıyla yaygın olarak kullanıldığını belirten Kılıç, bu durumlarda aspirinin hayat kurtarıcı bir ilaç olduğunu söyledi.

Ancak her ilaçta olduğu gibi aspirinin de yan etkileri bulunduğuna dikkat çeken Kılıç, en önemli risklerden birinin kanama olduğunu ifade etti.

Mide ve bağırsak kanamalarına yol açabiliyor

Aspirinin özellikle mide ve bağırsak sisteminde kanamaya neden olabileceğini belirten Kılıç, bazı durumlarda büyük kanamalar görülebileceğini söyledi.

Bazı hastalarda ise fark edilmeyen küçük kanamaların zamanla demir eksikliği anemisine yol açabildiğini dile getiren Kılıç, bu nedenle hastaların halsizlik ve çabuk yorulma şikayetleriyle sağlık kuruluşlarına başvurabildiğini ifade etti.

Bu tür durumlarda mide veya bağırsak kaynaklı kanamaları araştırmak için endoskopi ve kolonoskopi gibi tetkiklere başvurmak zorunda kaldıklarını belirten Kılıç, birçok vakada gereksiz aspirin kullanımının bu durumlara neden olabildiğini söyledi.

Pandemi döneminde aspirin kullanımı arttı

Dr. Öğr. Üyesi Özgür Kılıç, COVID-19 pandemisi döneminde aspirin kullanımının arttığını da belirtti.

Bazı kişilerin COVID-19’un pıhtılaşma riskini artırabileceği düşüncesiyle kendi kendilerine aspirin kullanmaya başladığını ifade eden Kılıç, o dönemde başlanan aspirin tedavilerinin mutlaka bir uzman doktor tarafından yeniden değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.

“Düşük doz aspirin de ciddi kanamalara yol açabilir”

Toplumda “bebek aspirini zararsızdır” şeklinde yanlış bir algı bulunduğunu belirten Kılıç, ilacın düşük dozda olmasının tamamen zararsız olduğu anlamına gelmediğini vurguladı.

Düşük doz aspirinin de ciddi kanamalara yol açabileceğini ifade eden Kılıç, kişilerin kalp krizi riskine karşı kendi kendilerine aspirin kullanmalarının doğru olmadığını söyledi.

Aspirin kullanımının mutlaka bir uzman doktor tarafından değerlendirilmesi gerektiğini belirten Kılıç, ilacın doğru hastada ve doğru endikasyonla kullanıldığında hayat kurtarıcı olabildiğini kaydetti.