Aspirin, yüzyıllardır ağrı kesici ve kan sulandırıcı olarak kullanılıyor. Ancak son yıllarda yapılan bilimsel çalışmalar, bu yaygın ilacın bağırsak kanserine karşı da koruyucu olabileceğini gösteriyor.
Özellikle genetik olarak yüksek risk taşıyan kişilerde elde edilen sonuçlar, tıp dünyasında büyük heyecan yarattı.
Lynch Sendromunda risk yarı yarıya azaldı
Lynch Sendromu, bağırsak kanseri riskini ciddi şekilde artıran kalıtsal bir genetik bozukluk olarak biliniyor.
Newcastle Üniversitesi'nden Profesör John Burn tarafından yürütülen araştırmada, Lynch Sendromu taşıyan 861 hasta incelendi.
Araştırmada, en az iki yıl boyunca günlük aspirin kullanan kişilerde kolorektal kanser görülme riskinin yüzde 50 oranında azaldığı tespit edildi.
Düşük doz da etkili olabilir
İlk çalışmada günlük 600 miligram aspirin kullanılırken, devam eden ikinci araştırmanın ön sonuçları daha düşük dozların da benzer koruma sağlayabileceğini ortaya koydu.
Günde 75 ila 100 miligram aspirin kullanımının aynı derecede, hatta daha etkili olabileceği değerlendiriliyor.
Bu durum, yan etki riskini azaltması açısından büyük önem taşıyor.
Kanserin tekrarlama riskini de düşürüyor
İsveç'te gerçekleştirilen başka bir araştırmada, bağırsak kanseri tedavisi gören 2 bin 980 hasta incelendi.
Ameliyat sonrası düşük doz aspirin kullanan hastalarda kanserin tekrarlama riskinin yarı yarıya azaldığı görüldü.
Bu sonuçların ardından İsveç, 2026 itibarıyla bazı bağırsak kanseri hastalarına düşük doz aspirin önermeye başladı.
Aspirin nasıl etki ediyor?
Bilim insanları, aspirinin kanser üzerindeki etkisini tam olarak çözebilmiş değil.
Ancak ilacın, tümör gelişiminde rol oynayan Cox-2 enzimini baskıladığı ve bağışıklık sisteminin kanser hücrelerini daha kolay tanımasını sağladığı düşünülüyor.
Bu mekanizmalar, kanserin hem oluşumunu hem de yayılmasını engelleyebilir.
Uzmanlardan önemli uyarı
Aspirin, mide ülseri, iç kanama ve nadiren beyin kanaması gibi ciddi yan etkilere yol açabiliyor.
Bu nedenle uzmanlar, özellikle sağlıklı bireylerin kendi başına aspirin kullanmaya başlamaması gerektiğini belirtiyor.
Lynch Sendromu taşıyanlar veya bağırsak kanseri tedavisi görenler, aspirin kullanımını mutlaka doktorlarıyla değerlendirmeli.