Küresel Ölçekli Apandisit Araştırması The Lancet Global Health'te
Dünyanın en kapsamlı prospektif apandisit araştırması olarak nitelendirilen AlliGatOr çalışmasının sonuçları The Lancet Global Health dergisinde yayımlandı. 112 ülkeden 1377 hastane ve 45 binden fazla hastanın katılımıyla gerçekleştirilen araştırma, apandisit vakalarında erken cerrahi değerlendirmenin önemini bir kez daha ortaya koydu. Türkiye'den İstanbul Medeniyet Üniversitesi Tıp Fakültesinden Prof. Dr. Arda Işık'ın ülke koordinatörlüğünü üstlendiği çalışmada, belirtilerin başlamasından uzman değerlendirmesine kadar geçen süre ile organın delinmesi (perforasyon) arasındaki bağlantı incelendi.
Süre Uzadıkça Perforasyon Riski İki Katına Çıkıyor
Araştırmadan elde edilen verilere göre, ilk 12 saat içerisinde cerrahi değerlendirmeye ulaştırılan hastalarda perforasyon görülme oranı yüzde 23 seviyesinde kaldı. Belirtilerin başlamasından itibaren 72 saat veya daha uzun süre bekleyen grupta ise bu oran yüzde 48'e kadar yükseldi. Dokunun delinmesi sonucu komplikasyon gelişme riskinin iki kattan fazla artış gösterdiği bildirildi. Bu durum, şüpheli vakaların ilk 24 saat içerisinde uzman kontrolüne ulaştırılmasının ne denli hayati olduğunu kanıtladı.
Ülkeler Arasındaki Tanı ve Cerrahi Sağlık İmkanları
Çalışma, dünya genelinde sağlık imkanlarına erişim hususundaki belirgin farklılıkları da gözler önüne serdi. Tanı sürecinde bilgisayarlı tomografi (BT) kullanım oranı yüksek gelirli ülkelerde yüzde 58,6 iken, düşük gelirli ülkelerde bu oran yüzde 5,6'ya kadar geriledi. Kapalı (minimal invaziv) cerrahi yöntemlerinin uygulanma oranı da yüksek gelirli ülkelerde yüzde 95,8 seviyesindeyken düşük gelirli ülkelerde yüzde 7,3 düzeyinde kaydedildi.
Erken Sevk ve Sağlık Hizmetlerine Erişim Çağrısı
AlliGatOr çalışmasının sonuç değerlendirmesinde, apandisit vakalarında sadece ameliyatın kendisinin değil, hastanın cerrahi ekiple buluşma süresinin de klinik tablonun gidişatını doğrudan etkilediği vurgulandı. Araştırma ekibi; erken sevk sistemlerinin güçlendirilmesi, tanı imkanlarının geliştirilmesi ve güvenli cerrahi olanaklarına erişimin her bölgede artırılması gerektiğine dikkat çekti.