İnmemiş testis kısırlık ve kansere neden olabilir

Erkek bebeklerde doğuma yakın dönemde testisler karından aşağı doğru inerek kasık kanalından geçer ve her iki taraftaki torbalara yerleşir. Testislerin normalde bulunması gereken torbalar (skrotum) içine yerleşmemesi, “İnmemiş testis” sorunu olarak adlandırılır. Erkek çocuklarında 1 yaşına kadar yaklaşık % 1 oranında inmemiş testis sorunu görülür. Testis genellikle iniş yolu üzerinde (çoğunlukla kasık kanalı içinde), bazen de kanalın dışında bir yerde veya karnın içerisinde kalabilir.

Memorial Diyarbakır Hastanesi Çocuk Ürolojisi Bölümü’nden Prof. Dr. Abdurrahman Önen, çocuklarda “İnmemiş testis” sorunu hakkında bilgi verdi.

İnmemiş testis yaşamı tehdit edebilir
Testislerin görevlerini normal bir şekilde yapabilmeleri için, vücut ısısından 3-4 derece daha düşük bir ortamda bulunmaları gerekir. Torbalar (skrotum) testis için gereken bu koşulları sağlar. Çünkü bu bölgede ısı 33 dereceyken; kasık kanalında 35, karın içinde 37 derece civarındadır. Testisin torba dışında daha sıcak bir ortamda kalması sperm yapısında bozulmaya ve ileride kısırlık sorunlarına neden olabilir. Özellikle, ameliyatla düzeltilmeyen iki taraflı inmemiş testisi olan kişilerin çocuk sahibi olma şansı belirgin bir biçimde düşüktür. İnmemiş testis, kolay yaralanma ve kanlanma bozuklukları nedeniyle ciddi hasara uğrayabilir. Testisin alınmak zorunda kalındığı veya doğuştan hiç olmadığı çocuklarda, yumurtanın torba içinde bulunmaması hem kozmetik sorunlara hem de erkek çocuk üzerinde önemli psikolojik problemlere neden olabilir. İnmemiş testis, kısırlığın yanı sıra hayatı tehdit edici sorunlara da zemin hazırlar. Torbada bulunmayan bir yumurtadan ileri yaşlarda kanser gelişme riski fazladır. İndirilmeyen testislerde de kanserin teşhis ve tedavisi zorlaşmaktadır. Tüm bu nedenlerden ötürü mutlaka tedavi edilmesi gereken bir sorundur.

Tanı elle muayenede konulur
İnmemiş testis tanısı, çocuk cerrahisi ve çocuk ürolojisi uzmanının elle yapacağı fizik muayene ile konulur. Elle muayenede kasık bölgesinde ve torba civarında ele gelmezse; testis ya karın içindedir veya doğumsal olarak hiç gelişmemiştir.

Tedavide hormon yerine cerrahi
Testisin torbanın hemen yukarısında olması gibi çok sınırlı bazı durumlarda hormonal tedavi (GnRH anologları) ile testislerin kısmen torbaya inmesinin sağlanabilir. Ancak bu tedavi, çocukların çok küçük yaşta cinsiyet hormonları almalarına neden olduğu için bazı yan etkilere yol açar. Bu tedavilerden sonra peniste büyüme ve kıllanma gibi durumlar da görülebilir. Bu nedenle hormon tedavisi önerilmemektedir. Testislerin ilk 6 ayda kendiliğinden inme şansı bulunduğu için bu süre içinde beklenilir. Ancak 1 yaşına kadar inmeyen testisler cerrahi girişim ile torbada olması gereken yere indirilir.

Hasta ameliyattan saatler sonra taburcu olabilir
Cerrahi işlemde; kasıktan iki santimetrelik kesi ile girilerek, testisin inmediği taraftaki yumurta bulunur ve torba içine, yani olması gereken yere indirilir. Testisin karın içerisinde olduğu durumlarda ise laparoskopik yani kapalı yöntemle karın içerisine bakılır ve testis torbaya indirilir. Testisin hiç olmadığı vakalarda veya alınmak zorunda kalındığı durumlarda ise; hastalarda psikolojik travmayı azaltmak ve kozmetik görünümü normalleştirmek için testis benzeri silikon protezler torbaya yerleştirilir. İnmemiş testis ameliyatı sırasındaki ağrı tedavisi, çocuğun ameliyat sonrası dönemi rahat geçirmesine yardımı olur. Hasta ameliyat sonrası aynı gün taburcu olabilir.

Ameliyat sonrası bazı belirtiler önemsenmeli!
Taburculuk sonrası hastanın evinde birkaç gün dinlenmesi önerilir. Ev içinde hareket etmesinde ve yürümesinde hiçbir sakınca yoktur. Torbada ve kasıkta hafif bir şişlik ve ağrı olması doğaldır. Torbada şişlik ve sertlik birkaç hafta, hatta bazen daha uzun süre devam edebilir. Sonra kendiliğinden geçer. Ameliyattan 3-4 gün sonra ilk kontrolüne gelen hastanın pansumanı çıkarılır. İçeriden atılan dikiş emilebilir ve estetik olduğu için ameliyattan sonra ayrıca dikiş almaya gerek yoktur. Hasta, pansumanı açıldığı gün banyo yapabilir. Yarada kızarıklık ve şişlik fazlaysa, yaradan kan geliyorsa, hastada ateş, bulantı, kusma, karın ağrısı varsa mutlaka doktora başvurmalıdır.