İnsan biyolojisine dair bilinen sınırları genişleten önemli bir bilimsel keşfe imza atıldı. ABD’deki Washington Üniversitesi Tıp Fakültesinden araştırmacılar, kafatası kemik iliğinin içinde beyin savunmasında kritik rol oynayan ve daha önce tanımlanmamış özel bağışıklık merkezleri tespit etti. Fareler üzerinde yürütülen çalışmalarda bu yapıların, özellikle beyin kanserinin (glioma) erken aşamalarında tümör hücreleriyle etkili şekilde mücadele ettiği saptandı.
Kafatasındaki "Lenf Düğümü" Benzeri Yapılar
Kıdemli yazar ve beyin immünolojisi uzmanı Jonathan Kipnis ile ilk yazar Jang Hyun Park liderliğindeki ekip, beyin dokusundan başlayıp kafatasına ulaşan kanallardaki molekül hareketlerini izledi. Sağlıklı kemik iliğinde daha önce hiç rastlanmayan ve B hücrelerinin hastalıklarla savaşmak için eğitildiği "germinal merkezlere" benzeyen bu yapılar, kafatasının sadece kemiksel bir kılıf değil, doğrudan bir bağışıklık üssü olduğunu gösterdi.
Girişimsel Olmayan Tedaviler İçin Umut Oldu
Beyin tümörlü farelerde yapılan deneylerde kafatasındaki bu yapılara kafa derisi altından uygulanan hidrojellerle müdahale edildi. Bağışıklığı baskılanan farelerde tümörler agresifleşirken, bağışıklık güçlendirici verilen farelerin hayatta kalma sürelerinin anlamlı şekilde uzadığı gözlendi. Kipnis, bu bulgunun beyin ameliyatına gerek kalmadan kafa derisi altından uygulanabilecek yeni ve daha az girişimsel tedavi yöntemlerinin önünü açabileceğini; ayrıca Alzheimer, Parkinson, şizofreni ve uzun COVID gibi nörolojik süreçlerin anlaşılmasında da tarihi bir adım olduğunu vurguladı.
