Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), güvenli olmayan gıdaların insan sağlığı üzerindeki etkilerine ilişkin yeni bir rapor yayımladı. Raporda, güvenli olmayan gıdaların yılda yaklaşık 866 milyon hastalığa ve 1,5 milyon ölüme neden olduğu tahminine yer verildi.
DSÖ, söz konusu vakaların büyük bölümünün temiz suya erişim, sanitasyon ve hijyen koşullarının iyileştirilmesi, pastörizasyon uygulamalarının yaygınlaştırılması ve savunmasız grupların sağlık hizmetlerine erişiminin artırılması gibi önlemlerle önlenebileceğini belirtti.
Raporda, 2000 yılından bu yana küresel ölçekte gıda kaynaklı hastalık yükünde azalma görüldüğü ifade edilirken, bölgesel eşitsizliklerin devam ettiği vurgulandı. Güvenli olmayan gıdalardan kaynaklanan sağlık sorunlarının en yoğun görüldüğü bölgelerin Afrika ve Güneydoğu Asya olduğu kaydedildi.
Küçük çocukların en yüksek risk grubunu oluşturduğuna dikkat çekilen raporda, 5 yaş altındaki çocukların gıda kaynaklı hastalıklara yakalanma riskinin diğer yaş gruplarına göre yaklaşık üç kat daha fazla olduğu belirtildi. Küresel nüfusun yalnızca yüzde 9’unu oluşturan bu yaş grubunun, gıda kaynaklı hastalık vakalarının yaklaşık üçte birinden etkilendiği ifade edildi. Özellikle ishal gibi ölümcül sonuçlar doğurabilen hastalıkların çocuklar üzerinde ciddi risk oluşturduğu aktarıldı.
Raporda ayrıca gıdalardaki metil cıva ve kurşun gibi kimyasal maddelere maruz kalmanın çocukların gelişmekte olan beyinlerine zarar verebileceği belirtildi. Bu maruziyetlerin nörolojik ve gelişimsel sorunlara yol açarak yaşam boyu etkiler bırakabileceği vurgulandı.
Biyolojik riskler arasında bakteri, virüs ve parazitlerin yer aldığı belirtilen raporda, 2021 yılında yaklaşık 860 milyon gıda kaynaklı hastalık vakasının bu etkenlerle bağlantılı olduğu ifade edildi. Buna karşın ölümlerin büyük bölümünün kimyasal tehlikelerden kaynaklandığına dikkat çekildi.
Rapora göre, 2021 yılında kontamine gıdalara bağlı ölümlerin yüzde 73’ü kimyasal maruziyetlerle ilişkilendirildi. Bu ölümlerin önemli kısmının inorganik arsenik ve kurşuna maruz kalmaktan kaynaklandığı, söz konusu maddelerin kalp hastalıkları ve kanser riskini artırdığı belirtildi.
Raporda değerlendirmelerine yer verilen DSÖ Genel Direktörü Tedros Adhanom Ghebreyesus, gıda güvenliğinin her bireyi ve her aileyi doğrudan ilgilendiren bir konu olduğunu söyledi.
Ghebreyesus, güvenli olmayan gıdaların uzun yıllardır önemli bir halk sağlığı sorunu olduğunu belirterek, yeni tahminlerin sorunun insan sağlığı ve ekonomi üzerindeki gerçek boyutunu daha net ortaya koyduğunu ifade etti. Ülkelerin artık gıda kaynaklı hastalık yükünün en yoğun olduğu alanları belirleyebilecek verilere sahip olduğunu kaydeden Ghebreyesus, bu bilgilerin sağlık politikalarının şekillendirilmesinde önemli rol oynayacağını vurguladı.
