SAĞLIK ANSİKLOPEDİSİ

Çocuğunuz hangi yaşta olursa olsun, hastane ortamı onun için endişe verici bir ortamdır. Çocuğunuzun yaşı, hastalığının niteliği, hastanede geçirilecek süre, yapılacak ameliyatın ağırlık derecesi, onun ve sizin endişe düzeyinizi belirleyen durumlardandır.

Bu nedenle, hastaneye yatış öncesinde, yatarken, ameliyat öncesinde ve ameliyat sonrasında çocuğunuza vereceğimiz desteğin, sizin ve onun endişesinin azalmasında yarar sağlayacağı bir gerçektir.

Çocuğunuz, hastaneye geliş nedeni ve kendisine uygulanacak girişimler hakkında anlayabileceği düzeyde bilgilendirilecektir. Bu bilgilendirmede rol alacak kişiler; siz (anne-baba), çocuğunuzun ameliyatına karar veren doktor, çocuk psikiyatristi, psikolog ve pedagog, servis doktorları ve servis hemşireleri, anestezi uzmanı ve ameliyahane hemşireleridir.

>Doktorunuzdan hastalık ve ameliyat hakkında bilgi edindiniz mi?

>Çocuğunuzun doktoru ameliyat olması gerektiğini söylediğinde, neler olacağını tam olarak bilemediğiniz için endişelenmeniz normaldir. Endişeden kurtulmanın en doğru yolu, yeterince bilgi sahibi olmanızdır. Ameliyat hakkında anne-baba ne kadar çok bilgi sahibiyse, o kadar çok rahatlayacak, güvenleri çocuğa da yansıyacaktır. Çocuğunuzun hastalığı hakkında gerçekte olduğundan farklı bilgilere sahip olabilirsiniz, bu bilgiler sizin gereksiz yere endişelenmenize neden olabilir. Bilgi için ilk ve doğru adresiniz doktorunuz olmalıdır. Çocuğunuz ameliyat sırasında anestezi alacağı için endişeleniyorsanız, bu konu hakkındaki endişelerinizi gidermenin en doğru yolu anestezi doktorunuz ile görüşmektir.

Çocuğunuza ameliyat olacağını ne zaman söyleyebilirsiniz?

>Her yaş grubundaki çocuğun ameliyat olayını algılama düzeyi farklı olduğundan, yaş ne kadar küçükse o kadar geç söylenmelidir. Üç yaş altında, ameliyat günü açıklama yapılabilir. Böylece çocuğun hastanede yatma ve ameliyat olmaya ilişkin kendi hayal dünyasında yarattığı olumsuz beklentileri engellemiş oluruz. Büyük çocuklara, anne-baba, bir kaç gün önceden, iyileşmesi için hastaneye gidilmesi gerektiğini söyleyebilir. Çocuğunuzun neden ameliyat olması gerektiğini, basit, anlaşılır bir dille, onu korkutacak ayrıntılara girmeden anlatmak gerekir. Ameliyat olmanın yararlarını vurgulamak, pek çok çocuğun ameliyat olarak bu sorundan kurtulduklarını açıklamak yararlı olacaktır. Konuşurken anne-babanın kullandığı ses tonu, yüz ifadesi, bedeb hareketleri ve ameliyattan bahsedirken kullanılan sözcükler çok önemlidir. Üzüntülü, tedirgin bir ifade çocuğu da etkileyecektir. Çocuğunuzun en sevdiği oyuncağı ve hastanede gerekli eşyaları önceden hazırlarsanız, son andaki hazırlıklarda yaşanan unutmaları engellemiş olursunuz. Bunun için daha önceden bir liste hazırlamanız yararlı olabilir.

Çocuğunuzun acı ve ağrı çekeceği düşüncesi sizi üzüyor ve bunları çocuğunuza söylemek istemiyor musunuz?

>Çocuğunuzdan gerçekleri saklamamalısınız. Anlayabileceği düzeyde ve korkutacak ifadelerden kaçınarak olacakları açıklamalısınız. Çocuğunuza, acı ve ağrı deneyimini, az da olsa,mutlaka, yaşayacağını anlatmalısınız. Aksi halde, gerçeklerle karşılaştığında, gerçeklerin anlattıklarınızdan farklı olduğunu görecek ve böyle bir durumda, size karşı güvenini yitirecektir. Yaşadıkları korku ve acı nedeniyle ağlayabilirler, böyle bir durumda hissettiklerinin kabul edilmesi önemlidir. "Korkma, acımayacak" yerine, "acıyabilir, ama dayanabileceğin ölçülerde" demek, daha kabul edici bir yaklaşımdır. Ayrıca, yapılacak işlem ameliyat olsun, enjeksiyon olsun "korkma, acımayacak" gibi bir ifadenin doğru olmadığını çocuk anlayınca, anne-babaya olan güvenini sarsacaktır. Korkmasının, ağlamasının, acıyı ifade etmesinin doğal olduğu açıklanmalıdır. Bu aşamada evde ve hastanede, tıpla ilgili oyuncaklarla oynayarak çocuğa bilgi verilebilir. Soru sormaya teşvik ederseniz, korku ve endişelerini ifade ederek bilgilenmesini ve biraz rahatlamasını sağlayabilirsiniz. Çocuk bilgi sahibi olduğunda kendisine yapılmak istenen girişimleri daha kolay karşılayabilecektir.

Çocuğunuz ameliyatı ve hastaneye yatışı, yaptıklarına karşılık bir ceza olarak algılayabilir.

Çocuk yaptıklarına karşılık, hastaneye yatırılarak, ameliyat edilerek cezalandırıldığını düşünebilir. Bu nedenle hastaneye yatışının bunlarla hiç bir ilgisinin olmadığı, hastalığının, yaptığı veya yapamadığı bir şeyden kaynaklanmadığı, kendisi gibi pek çok çocuğun ve yetişkinin bu durumu hastalığının iyileşmesi için yaşadığı açıklanmalıdır.

Çocukların ameliyat öncesi dönemde yeterince veya hiç bilgilendirilmemesi farklı sorunlar yaratabilir. Ameliyat öncesinde sorunu saklamak, anlatmaktan kaçınmak, çocuğun soruları olduğunda geçiştirmek, çocuk için bir belirsizlik ortamı yaratır. Bu ortam çocuğun endişesini arttırıcı, güveni sarsıcı bir ortamdır. Bilgilendirlmediği durumlarda uyku sorunları, anne-baba ve diğer yakınlarla sözlü iletişimi reddetme ve güvensizlik, hastane ve çalışanlarına karşı korku, girişimleri şiddetle reddetme, endişenin ve korkunun yüksek düzeyde yaşanması söz konusu olabilir. Bu deneyim daha sonra yaşanacak hastane deneyimlerine karşı çocuğun olumsuz tepkiler geliştirmesine de neden olabilir. Çocuğunuzu bilgilendirmelisiniz.

Çocuğunuzun ameliyata psikolojik açıdan hazırlanması konusunda, hastanemizin pedagoji bölümünde ücretsiz hizmet verilmektedir.

Ameliyattan bir gün önce randevu alarak bu hizmeten yararlanabilirsiniz. Çocuğun hastane ortamına alıştırılması amacıyla, hastanenin ve ameliyathanenin çocuğun görmesi için uygun bulunan kısımlarının tanıtımı, buralarda çalışanların özellikleri ve bu kişilerle tanışma, anne-baba ve çocuk ile ameliyat hakkında konuşma, bu hizmetin özetini oluşturmaktadır.