BİTKİ ANSİKLOPEDİSİ

Diğer İsimleri : Arslandişi, Radika, Yabani acşmarul, Gelingöbeği, Keklikotu,Taraxacum officinalis, Compositae

Botanik Bilgi : Bileşikgiller familyasındandır. Gövdesiz bir bitkidir. Yaprakları rozet şeklinde direkt kökten çıkarak çevresine yayılır. Yapraklarının kenarı irili, ufaklı, dişli veya odun testeresinin ağzı şeklindedir. Yaprak uçları mızrak veya mala şeklinde, üst yüzeyi koyu yeşil, alt yüzeyi açık yeşil ve ortada ana bir damar mevcuttur. Çiçekleri takriben 10-40cm uzunluğunda, içinde sarımsı beyaz süt kıvamında bir sıvı bulunur ve tepesinde 100-200adet dil şeklindeki sarı taç yapraklardan meydana gelen bir çiçek bulunur. Çiçekleri olgunlaştıktan sonra dökülerek dağılmaz aksine büzülerek toplanır ve kupa yaprakları tarafından iyice sarılarak koni şeklini alır. Koni içinde olgunlaşan tohumlar kupa yapraklarının geri doğru kıvrılması ile ortaya çıkar ve her tohumun gerisinde 1-3cm uzunluğunda bir sap ve bu sapın üzerinde şemsiye şeklinde tüycükler bulunur. Olgunlaşan tohumları rüzgarlı havada tüycükleri alarak uzaklara taşır ve böylece Karahindibaya hemen her yerde rastlamak mümkün olur. Kökleri serçe parmak kalınlığında 10-20cm uzunluğunda ayrıca saçak şeklinde yan köklere sahiptir ve içinde süt gibi beyaz bir bitki özü mevcuttur.

Bilinen Bileşimi : Vitaminler, acı maddeler, triterpen, sterol, carotin, flavon, tanen, mineraller(bolca kalsiyum), uçucu yağlar, inulin.

Yetiştiği Yerler : İtalya ve Fransa’da özel olarak yetiştirilir ve salatası yapılır. Bu özel yetiştirilen Karahindiba, yabani olarak yetişene göre oldukça büyüktür. Türkiye’nin hemen her bölgesinde yetiştirmek mümkündür.

Özellikleri : Halk hekimliğinde ilk olarak göz iltihaplarında ve hastalıklarında kullanılan ve güçlendirici, iştah açıcı, kan temizleyici, metabolizma uyarıcı, idrar söktürücü özellikleri bulunan bu bitki çeşitli alkoloidler içeriyor. Yapraklarındaki C vitamini zenginliğinden dolayı skorbütü önlüyor. 

Faydaları :

Vücuda kuvvet verir.

İdrar söktürür, idrar torbasındaki iltihaplara iyi gelir.

Böbrek taşlarını düşürür.

Karaciğer şişkinliğini giderir.

Göğsü yumuşatır, öksürüğü keser.

Kullanım Şekli : Kökleri Mart-Nisan veya Ağustos-Eylül aylarında topraktan çıkarıldıktan sonra yıkanır, bir kaç parçaya keserek   güneşli ve havadar bir yerde kurutulur.Kurumuş kök parçalarından 2-3 tatlı kaşığı alınıp 1 bardak suda kaynama noktasına kadar ısıtılır. Ateş kısılarak ısıtma 15-20 dakika daha sürdürülür. Böylece hazırlanan dekoksiyondan günde iki-üç kez birer bardak içilir.

Taze sürgünlerinin kırılmasıyla elde edilen süt dişleri temizler.

UYARI : Hamilelerin kullanması sakıncalıdır.