BİTKİ ANSİKLOPEDİSİ

Diğer İsimleri : Akkız, Bostanotu, Mübarekdikeni, Şevketotu, Cnicus benedictus

Botanik Bilgi : Bileşikgiller familyasından; 50 cm’ye kadar boylanabilen bir yıllık otsu bir bitkidir. Bol tüylü iri yapraklarının kenarlarında da çok sayıda diken bulunur. Yaprakların alt yüzündeki damarları beyaz olur. Yaz boyunca açan sarı renkli bileşik çiçekleri vardır. Bitki bu çiçeklerin olgunlaşmasıyla meydana gelen silindir yapılı, bir ucu püskül gibi tüylü ve kahverengi tohumlarını dökerek çoğalır.Topraküstü kesimleri körpeyken kesilip toplanan bitki, iyice soyulup dikenlerinden arındılarak Ege ve Akdeniz bölgesindeki pazarlarda Şevketibostan ya da kısaca Şevketotu adlarıyla satılır. Sebze olarak pişirilip tüketilir.

Yetiştirildiği Yerler : Anayurdu bilinmeyen şevketibostan, ülkemizde Marmara, Ege ve Akdeniz bölgelerindeki tarla kenarı, bahçe ve kırlarda yabani olarak yetişir.

Toplanması - Saklanması : Bitkinin yaprak ve çiçekli sürgünleri bitkinin çiçekli olduğu yaz boyunca toplanır. Gölgede özenle kurutulup parçalara bölünür. Tohumları da sonbaharda olgunlaştığında toplanır.

Bilinen Bileşimi : Şevketibostan, tadı acı olan sinisin adlı madde ile flavonid, uçucu yağ ve yapışkan bitki sıvılarını içerir.

Faydaları :

Sindirim ve safra salgılarını artırır.

Karın ağrılarıyla birlikte görülen sindirim güçlüğünü giderip rahatlama sağlar.

Kanamaları durdurur; hemoroit ve ishali iyileştirmekte etkili olur.

İştahı artırır.

İdrar söktürücüdür.

Yaraların temizleme ve iyileştirme özelliği vardır. ( hazırlanan çay pamuk yardımıyla yaralara sürülerek temizlenir. )

Kullanım Şekli : Bitkinin kurutulmuş çiçekli sürgün ve tohumlarından 1-2 tatlı kaşığı alınıp üzerine 1 bardak kaynar su dökülüp 10-15 dakika demlendirilerek bir çay elde edilir. Böylece hazırlanan çaydan günde üç kez birer bardak içilir.